Decentralizacja

Jest pewien schemat, który powtarza się z niezawodnością praw fizyki. Wielka platforma robi coś nie do przyjęcia — algorytm promuje dezinformację, właściciel zmienia reguły z dnia na dzień, dane wyciekają. Miliony ludzi mówią: „Dość. Odchodzę." Rejestrują się na Mastodonie, Bluesky, czymkolwiek, co nie należy do miliardera. A potem, kiedy emocje opadają, wracają tam, gdzie byli. To trochę jak z powodzią. Po katastrofie wszyscy rozmawiają o przeprowadzce na wyżej położone tereny. Szukają działek, porównują ceny. A kiedy woda się cofa i ulice wyschną — zostają w tych samych domach, na tej samej nizinie, nad tą samą rzeką. ...

Kiedy Elon Musk w grudniu 2025 roku zablokował Komisji Europejskiej możliwość wykupywania reklam na platformie X, nie było nikogo, do kogo instytucja mogłaby się odwołać. Żadnej procedury, żadnego arbitra, żadnej gwarancji, że ten sam kanał komunikacji będzie działał nazajutrz. Jeden człowiek, właściciel jednej firmy, odciął instytucję reprezentującą czterysta pięćdziesiąt milionów obywateli od narzędzia, które ta instytucja traktowała jak publiczną infrastrukturę. Ten moment obnażył coś, co narastało od lat: globalną komunikację publiczną kontroluje garstka korporacji, a użytkownicy — nawet jeśli są europejskimi rządami — nie mają nad tym żadnej władzy. ...

W październiku 2022 roku Elon Musk przejął Twittera za 44 miliardy dolarów. W ciągu kilku tygodni platforma straciła znaczną część reklamodawców i zwolniła trzy czwarte pracowników. W kolejnych miesiącach nastąpiły dalsze zmiany: płatna weryfikacja kont, modyfikacje algorytmów faworyzujące określone treści polityczne, a w lipcu 2023 roku rebranding na „X", który symbolicznie zamknął szesnastoletnią historię marki Twitter. Dla milionów ludzi coś pękło. Nie chodziło wyłącznie o jedną firmę i jednego miliardera. Przejęcie Twittera obnażyło strukturalny problem narastający od lat: kilka korporacji, głównie amerykańskich, kontroluje globalne kanały komunikacji, a użytkownicy nie mają nad tym żadnej kontroli. ...